Jak możesz zmierzyć kapitał intelektualny firmy?
Dla określenia kapitału intelektualnego firmy, który bywa również nazywany "ukrytą wartością", "wewnętrznie generowaną wartością przedsiębiorstwa" albo np. "kapitałem wiedzy", możesz użyć następującej, przykładowej interpretacji - jest to różnica między wartością rynkową a wartością księgową przedsiębiorstwa.
Choć ważne jest tu jedno zastrzeżenie - często wartość rynkowa jakiegoś przedsiębiorstwa może być istotnie zakłócona przez spekulacje, wzrost albo nagły popytu na akcje, dostępność alternatywnych sposobów inwestowania itp. Zauważ, że obecnie mamy przecież właśnie taką sytuację, gdy wiele firm jest wycenianych prawdopodobnie znacznie poniżej swojej realnej wartości, co wynika z paniki na rynku wywołanej kryzysem gospodarczym świata.
W związku z tym masz koncepcję G. Urbanka, który opisuje związek między kapitałem intelektualnym a wartością rynkową przedsiębiorstwa jako:
Wartość rynkowa = Wartość księgowa + Kapitał intelektualny + Struktura rynku
Z tym że struktura rynku dotyczy otoczenia, w którym funkcjonuje dana firma.
Dzięki raportowaniu wartości kapitału intelektualnego możesz dostarczyć prawdziwy obraz wartości przedsiębiorstwa. Taką informację może nie tylko wykorzystać zewnętrzne otoczenie firmy, ale także kadra zarządzająca, np. w celu lepszego zarządzania kapitałem intelektualnym albo tworzeniu systemu kształtowania wynagrodzeń.
Informacje dotyczące kapitału intelektualnego mogą stać się punktem wyjścia do oceny przyszłej konkurencyjności i potencjału rozwojowego firmy. Pozwalają też pełniej zaprezentować strategiczne aktywa i wyniki firmy, co widać poniżej.

Jedną z metod pomiaru kapitału intelektualnego jest metoda CIV (ang. Calculated Intangible Value, czyli skalkulowana wartość niematerialna. Jej zastosowanie polega na porównaniu średniej stopy zwrotu aktywów z 3 (lub 5) lat działalności firmy ze średnią stopą zwrotu aktywów w sektorze.
Aby wyliczyć wartość premii intelektualnej, musisz wykonać 7 kroków:
- obliczasz średni zysk brutto w postaci średniej arytmetycznej, przed opodatkowaniem z ostatnich 3 lub 5 lat,
- szacujesz średnią wartość aktywów materialnych w wybranym horyzoncie czasu (3 lub 5-letnim),
- obliczasz średnią ROA jako stosunek średniego zysku z punktu 1, do średniej wartości aktywów materialnych z punktu 2, w wybranym horyzoncie czasu (3- lub 5-letnim).